Konijnenziekten


Algemeen

Twee van de belangrijkste ziekten van het konijn, namelijk myxomatose en RHD, worden besproken bij het hoofdstuk over vaccinaties bij het konijn.

Er zijn echter nog enkele ziekten die wij regelmatig tegenkomen bij konijnen en die zullen we hieronder wat verder toelichten.

Myiasis of madenbesmetting

Dit is een zeer vervelende aandoening die bovendien ook zeer pijnlijk is voor het konijn.

In de warme zomermaanden kan het voorkomen dat vliegen eitjes gaan leggen in de vacht van het konijn en dat deze eitjes zich tot maden gaan ontwikkelen. Deze aandoening komt vooral voor als konijntjes een vieze vacht hebben, bijvoorbeeld als ze diarree hebben of veel plassen. Als de vacht door de aangekoekte ontlasting of urine gaat stinken, komen er vliegen op de geur af en leggen ze hier hun eitjes in. Binnen 24 uur kunnen deze eitjes zich al ontwikkelen tot maden en deze maden kruipen onder de vieze vacht en richten daar enorme schade aan. In milde gevallen is de huid enkel oppervlakkig beschadigd, maar in erge gevallen kunnen ze echt gaten in de huid vreten.

Controleer dagelijks uw konijn en til het ook op om rond de anus te kijken! Als u maden ziet, neem dan meteen contact op met uw dierenarts. De dierenarts zal manueel alle maden verwijderen (een heel vies klusje) en de huid daarna goed wassen en vieze haren wegknippen. Daarna krijgt het konijn pijnstillers en indien nodig ook antibiotica. Ook wordt er een antiparasiticum toegediend om alle resterende maden die eventueel over het hoofd gezien zijn te doden.

Preventief bestaat er een spray, namelijk 'Nomyiasis' die u regelmatig op de vacht kunt spuiten om te voorkomen dat vliegen eitjes gaan leggen op uw konijnen. In de warme maanden is dit zeer verstandig om te gebruiken. U kunt deze spray bij ons komen halen.

Encephalitozoön cuniculi

Deze ziekte wordt ook wel E. cuniculi genoemd. Het is een ziekte die wordt veroorzaakt door protozoa; dit zijn een soort eencellige organismen die enkel met speciale microscopen gezien kunnen worden.

Het is een ziekte die zeer moeilijk te onderzoeken valt en waar ook nog niet alles over geweten is. De infectie treedt op als het konijn de parasieten opneemt (bv via besmette urine van andere konijnen). Na de opname kunnen de parasieten heel lang overleven in het konijn en heel lang inactief blijven. Gedurende deze periode vertoont het konijn dus geen symptomen.

Door een bepaalde stressfactor (bijvoorbeeld ziekte of verzwakking), kunnen de parasieten ineens 'tot leven komen'. Ze beginnen zich voort te planten en maken het konijn ziek. Het lichaam reageert hierop door een ontstekingsreactie op gang te brengen en er kunnen in het lichaam op bepaalde plaatsen ontstekingsreacties gaan optreden. Afhankelijk van de lokalisatie van de ontstekingsreactie kunnen er verschillende symptomen optreden.

De meest voorkomende symptomen die konijnen laten zien zijn:
• hersensymptomen; bv een scheve kopstand, omrollen, heen en weer bewegen van de ogen
• achterhandproblemen; bv een verlamde of een slappe achterhand
• blaas- of urineproblemen: veel plassen, urinebrand, urine lekken
• oogproblemen; bv problemen met de lens of ontstekingen in het oog
• vermageren zonder dat er een duidelijke oorzaak gevonden kan worden.

Het nadeel van E. cuniculi is dat de ziekte erg moeilijk vast te stellen is. Bloedonderzoek is niet erg betrouwbaar en in de urine is de parasiet lang niet altijd aan te tonen. De enige manier om een definitieve diagnose te stellen, is om pathologisch onderzoek uit te voeren op een overleden konijn maar dit is natuurlijk niet handig als we willen weten wat een levend konijn mankeert.

Om deze reden behandelen we konijnen waarbij we de ziekte vermoeden meestal met medicijnen die tegen deze ziekte werken, want hoe langer je wacht hoe slechter de kansen voor het konijn zijn. De behandeling bestaat uit een langdurige behandeling met verschillende medicamenten. Ook de hokgenoten moeten behandeld worden want zij kunnen dragers zijn van de parasiet zonder dat ze zelf last hebben.

Cheyletiella of schilfermijt

Deze huidmijt zien wij regelmatig bij konijnen. Het konijn heeft plekken (meestal op de rug) waar de vacht makkelijk los gaat en waar de huid er schilferig uitziet. Het konijn heeft vaak jeuk op deze plaatsen.

Onder de microscoop kunnen we zien dat het gaat om vachtmijten. De behandeling is vrij simpel maar moet soms een aantal keer herhaald worden. De konijnen kunnen behandeld worden met pipetten stronghold of door middel van twee injecties met 1-2 weken tussentijd. Uiteraard moeten ook de hokgenoten behandeld worden.

Pas op, gebruik nooit zomaar vlooienpipetten van katten op uw konijn! Sommige pipetten zijn erg giftig voor konijnen, vraag dus altijd eerst om advies aan uw dierenarts voor u pipetten aan uw konijn toedient.